TRT Netflix’e rakip oluyor!

TRT Genel Müdürü Prof. Dr. Mehmet Zahid Sobacı, Cumhurbaşkanlığı İrtibat Başkanlığı ile Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından Adalet Teşkilatını Güçlendirme Vakfı Antalya Eğitim ve Toplumsal Tesisi’nde, ortaklaşa düzenlenen “Stratcom Youth: Milletlerarası Genç İletişimciler Forumu”nda “Dezenformasyon Çağında Kamu Yayıncılığı” bahisli konuşma yaptı.

“Günümüzde süslü kavramlar altında zehirli niyetler ve teyide muhtaç bilgilerin sunulduğunu” belirten Sobacı, bunların olağan haline gelmesinden ötürü insanların maruz kaldığı etkiyi tahlil bile edemez duruma gelindiğini söyledi.

Sobacı, gün içinde yayımlanan haberlerin örtüsünü kaldırıp, altına bakılamadığını, insanların haberin doğruluğunu öğrenemeden olaydan olaya geçtiğini tabir ederek “Sayısız bildirime maruz kaldığımızda, bir olay üzerine düşünme kabiliyetimizi kaybettiğimizde, buna bir dezenformasyon eklendiğinde, sonuçsuz bir sürece gidiyoruz. Bu, bireyi anlamsızlığa iter. Hakikat ile palavranın sonlarının bulanıklaştığı bir devir.” diye konuştu.

Dezenformasyon mecrasının bir tek haberde olmadığını vurgulayan Sobacı, kurumsal ve kişisel ölçekte üretilen sinema, belgesel, animasyon ve taşınabilir uygulamaların da dezenformasyonun öğesi olabildiğini kaydetti.

Farkında olmadan, farkındalık yaratacak bir formda, insanların evvelce tasarlanmış bir düşünme usulüne yönlendirildiğini belirten Sobacı, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Sosyal medya, bireylerin daha özgür bir biçimde fikirlerini ortaya koyabildiği bir alan olacağı sav edilirken bir anda palavra haberin, dezenformasyonun mecrası haline geldi. Dijital çağda özgürlük alanı vadederken, kaos, belirsizlik ve abartıdan beslenen bir toplumsal medya karşımıza çıktı. Toplumsal medya kullanıcılarının yüzde 70’i toplumsal medyayı bilgi ve haber kaynağı olarak kullandığını söylüyor. Toplumsal medya, bilgi ve haber kaynağı olma fonksiyonu üstlendiği andan itibaren, kaçınılmaz olarak dezenformasyon ve manipülasyonun ağır bir formda yaşandığı alanlar haline dönüştü. Palavra haberin, teyide muhtaç haberin ya da aldatıcı haberin, görsellerin, rastgele bir denetim sisteminden da geçmeden kesin bilgi etiketiyle paylaşıldığı bir ortam. Toplumsal medyanın tabiatından kaynaklanan bir özellik belirdi, o da süratle yayılma. Palavra habere süratle yayılma imkanı verdi. Palavra haber apayrı bir noktaya gerçek yürüdü.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan TRT’nin kuruluşunun 58. yıl dönümünü kutladı: Ülkemizin görsel ve işitsel hafızasını oluşturuyor

“DEZENFORMASYON BUGÜN KAT BE KAT ARTTI”

Sobacı, yarım asırdır hakimiyetini koruyan global ekonomik ve siyasal sistemin krizde olduğunu belirterek global ekonomik sistemin bu krizlerin üstünü örtmek, olağanlaştırmak, legalleştirmek için memleketler arası kamuoyunun algısını yönetmeye çaba ettiğini bildirdi.

Bu çaba nedeniyle dezenformasyonun daha had safhada olduğunu lisana getiren Sobacı, şöyle devam etti:

“Önceleri dezenformasyon yok muydu? Vardı. Teknoloji bunu kolaylaştırdı mı? Evet kolaylaştırdı. Ancak global sistemin krize düştüğünün daha fazla ortaya çıkmış olması, daha fazla dezenformasyonu beraberinde getirdi. Zira global sistem bunun üstünü örtmeye çalışıyor. Palavra habere dayalı olarak, toplumları manipüle etmeye dayalı olarak dezenformasyon faaliyetlerine başvuruyor. Olağanlaştırmaya çalışıyor bu krizleri. Artık sondan geçmeye çalışan mülteciye çelme takanı gördüğünüzde çok da yadırgamıyorsunuz. ‘O da geçmeseydi. Herkes yerinde kalsın’ demeye başlıyorsunuz. Global sistemin krizde olduğunu örtme gayreti, dezenformasyonu bugün kat be kat artırdı.”

Kamu yayıncılığının ehemmiyetinin bu noktada daha da artmaya başladığına dikkati çeken Sobacı, “Kamu yayıncısı olarak, global sistemin krizde olduğunu ilan etmek zorundasınız. Cumhurbaşkanımız da global sistemin krizde olduğunu söylüyor. Tabiri caizse ‘Kral çıplak’ diyor. Global sistemin krizde olduğu bir periyotta, ülke olarak savlarınızı hem ulusal hem de milletlerarası alanda daha uygun anlatmak zorundasınız. Global sistemini krizlerinin ülkemize olan tesirlerini bertaraf etmek zorundasınız. En nihayetinde devletle millet ortasındaki ilgiyi güçlendirmek zorundasınız.” değerlendirmesinde bulundu.

“DOĞRU BİLGİYE OLAN GEREKSİNİM HER GEÇEN GÜN ARTIYOR”

Sobacı, dijital çağda insanların çok büyük bir bilgi akışıyla muhatap olduğunu ve bunun sonucunda da bilgiye bağımlı hale geldiklerini anlattı.

Gerçek bilgiye olan muhtaçlığın her geçen gün arttığına işaret eden Sobacı, şunları kaydetti:

“Doğru bilgiyi nereden bulacağız? Kamu yayıncısı ya da özel yayın kümeleri verebilir. Özel yayın kümelerinden bunu beklemek biraz safiyane bir yaklaşım olur. En nihayetinde kar güdüsüyle hareket ederler. Bunun gerektirdiği içeriği üretirler. Türkiye’de o yayın kümelerinin bir sahiplik yapısı var. O sahiplik yapısından farklı, onun çıkarlarından gayrı, uyuşmayan içeriği üretmesini beklemek güç. O vakit karşısında kim var? Kamu yayıncısı var. Kamu yayıncısı kamu faydası doğrultusunda hareket etmek zorundadır.”

Sobacı, TRT’nin 2023 yılında Netflix’e alternatif milletlerarası bir dijital platform inşa edeceğini, gençlik platformu kuracağını ve sinemalarla oyunlara yatırım yapmaya devam edeceğini kelamlarına ekledi.

KAYNAK: AA